Alinea
Praktijk voor coaching

Jeugdtrauma

Angst, onzekerheid, stress, slapeloosheid, overeten – soms raak je zo vast in deze gevoelens dat je je afvraagt waarom je er niet uit kunt komen. Zelfs wanneer er een lichtpuntje is en het even beter lijkt te gaan, merk je later dat je toch weer vastzit in dezelfde negatieve spiraal. Het lijkt een vicieuze cirkel die maar blijft doorgaan.

Soms gebeurt er iets wat je zo diep raakt dat het je volledig uit balans brengt. Dit kan gevoelens van onzekerheid veroorzaken, alsof je anders bent dan anderen. Je vermijdt moeilijke situaties die je met deze gevoelens confronteren, of je past je gedrag aan om ermee om te gaan. Hoewel dit op korte termijn effectief kan zijn, zal je lichaam uiteindelijk signalen van spanning en pijn gaan uitzenden.

Onder deze spanning en pijn schuilt wellicht iets wat gezien of gehoord wil worden. Ik geloof dat iedereen diep van binnen gezien wil worden en zich veilig en vrij wil voelen. Hoe spannend dit ook kan zijn, het begint altijd bij jezelf. Kun je jezelf echt zien? Mag je zijn wie je diep van binnen wilt zijn?

Wat is trauma?

Een trauma is een diepgewortelde pijn uit het verleden, een onzichtbare wond in de ziel. Het kan voortkomen uit diverse gebeurtenissen, zoals een ongeluk, het overlijden van een dierbare, seksueel misbruik of geweld.

Trauma’s kunnen worden onderverdeeld in twee types: type-1-trauma en type-2-trauma. Type-1-trauma betreft kortstondige en intense gebeurtenissen, zoals een ongeval of het verlies van een geliefde. Type-2-trauma daarentegen omvat chronische traumatische ervaringen, zoals herhaaldelijke vernedering, afwijzing of buitensluiting.

Wanneer deze trauma’s zich voordoen in de jeugd, spreken we van jeugdtrauma’s of vroegtijdige chronische traumatisering. 

Veiligheid, de basis van ons bestaan

Traumatische ervaringen laten sporen na in onze geest, gevoelens en emoties.

Als er als kind niet aan je fundamentele basisbehoeften is voldaan, kunnen er later problemen ontstaan. Denk aan veiligheid, wat betekent dat je vanuit een veilige situatie de wereld kunt verkennen en kunt leren zelfstandig te zijn. Opvoeders moeten een kind geleidelijk loslaten, zodat het kan opgroeien tot een zelfstandige volwassene. Ook zelfwaardering en zelfexpressie zijn belangrijk, waarbij je als kind leert waarderen wie je bent en wat je kunt, wat resulteert in een stevig gevoel van eigenwaarde en het uiten van je mening en gevoelens.

Of iemand later problemen krijgt, hangt af van hoe zij bepaalde gebeurtenissen als kind hebben beleefd. De gebeurtenissen in je jeugd bepalen hoe je later over jezelf en anderen denkt. Onbewust vormen zij basisovertuigingen over het leven.

Intuïtief voelen

Als kind ben je afhankelijk van de veiligheid en zorg van je ouders. Je voelt intuïtief aan wat je moet doen om je ouders gelukkig te maken en zo de liefde van je ouders te ontvangen. Als het veelal onveilig voelde voor jou als kind thuis, maakte je je misschien onzichtbaar of nam je een rol aan van zorgende, pleaser, vredestichter of luisteraar. Uiteindelijk word je zo goed in die rol dat het een patroon wordt, het is je identiteit geworden. Hier spreek je oa van chronische traumatisering doordat je als kind het contact verliest met je ware zelf, de eigenheid en verlangens die je hebt. Het leert niet zichzelf te ontwikkelen tot een eigen persoonlijkheid, maar leeft vanuit de overleving; vanuit een aangenomen rol. In je volwassen leven Nu, kun je merken dat bepaalde rollen, patronen, gedachten en overtuigingen nog vastzitten in je systeem.

Afbeelding van een meisje met een jeugdtrauma

Jeugdtrauma: gevolgen volwassenen

Traumatische ervaringen laten diepe sporen na in onze geest, gevoelens en emoties, en veroorzaken fysiologische veranderingen in onze hersenen, waardoor ons lichaam vaak in een staat van hyperalertheid verkeert. Het vecht-, vlucht- en bevriezingssysteem staat grotendeels aan, waardoor ontspanning moeilijk kan zijn. Langdurige spanning in het lichaam kan uiteindelijk leiden tot verschillende klachten. Je kan bijvoorbeeld denken aan;

Fysieke klachten:

  • Voortdurende vermoeidheid
  • Slaapproblemen
  • Spierpijn, hoofdpijn of rugpijn
  • Maagpijn en/of darmstoornissen
  • Verminderde weerstand met een verhoogd risico op verkoudheid en griep
  • Hartkloppingen en een hogere bloeddruk

 

Psychische klachten:

  • Onvermogen om tot rust te komen, gevoel van opgejaagdheid
  • Prikkelbaarheid en snel geïrriteerd zijn, met een ‘kort lontje’
  • Somberheid en overmatig piekeren
  • Gevoelens van angst
  • Verminderd vermogen om te genieten, lusteloosheid en futloosheid
  • Onzekerheid en verminderd zelfvertrouwen
  • Moeite met het nemen van beslissingen
Een kind dat geheeld is van een jeugdtrauma en vrolijk door het leven gaat.

Je bent veerkrachtig en bezit ook gezonde delen

Om vast te stellen of de reden waarom je vastloopt verband houdt met een traumatische jeugd, hoef je niet persé alles uit het verleden op te rakelen. Het belangrijkste is dat er erkenning komt voor datgene waar jou tekort is gedaan. Een mooie en ware uitspraak van Gabor Mate is deze; 

‘ Het gaat niet om wat er gebéurd is, maar om wat het met jou heeft gedáán … ‘  

Gelukkig zijn wij mensen veerkrachtig en kunnen we leren om weer meer in contact te komen met onze gezonde delen. Dit kan heel spannend en confronterend zijn. Door in een veilige omgeving eerlijk naar jezelf te kijken en naar de onderliggende patronen en rollen die in jou liggen opgeslagen, is het mogelijk om je weer meer te verbinden met wie jij werkelijk bent.